Odnalezienie a odczyt
Zdecyduj, czy odbiorca ma znaleźć egzemplarz fizyczny, czy od razu korzystać z treści publikacji.
Poradnik usług online
Katalog online i biblioteka cyfrowa: dwa powiązane zadania
Czytelnik może znaleźć książkę w internecie, choć jej treść jest dostępna wyłącznie na papierze. Może też otworzyć skan lub audiobook bez wizyty w placówce. Rozróżnienie opisu od dostępu do treści pomaga zaplanować właściwą usługę biblioteki.
Opis prowadzi dalej
Powiązanie wersji papierowej i cyfrowej powinno jasno pokazywać dostępne działania dla każdej z nich.
Dostęp wymaga próby
Publikację sprawdź z perspektywy użytkownika, którego rzeczywiście obejmuje ustawiona polityka dostępu.
Katalog online pomaga znaleźć i zamówić
OPAC przedstawia opisy zbiorów oraz informacje o egzemplarzach. Czytelnik wyszukuje autora, tytuł lub temat, zawęża wynik i sprawdza dostępność. Z karty książki może przejść do rezerwacji lub zamówienia zgodnie z zasadami biblioteki.
Obecność pozycji w katalogu nie oznacza, że można przeczytać ją online. Przykładowo opis powieści może prowadzić do trzech egzemplarzy w różnych filiach. Informacja o miejscu, stanie i kolejce pomaga zdecydować, gdzie i kiedy ją odebrać.
Biblioteka cyfrowa udostępnia samą treść
Tutaj opis jest powiązany z plikiem: skanem, dokumentem, prasą lub nagraniem. Potrzebne są narzędzia publikowania, przeglądania albo odsłuchu oraz zasady dostępu. Użytkownik otrzymuje możliwość wykonania czynności na treści, nie tylko odczytania informacji o jej istnieniu.
Przed publikacją ustal, kto może korzystać z materiału, z jakiego miejsca i w jakim zakresie. Dostęp publiczny, dostęp dla zalogowanych i czytanie wyłącznie w sieci biblioteki to różne scenariusze. Warunki powinny odpowiadać posiadanym prawom oraz uzgodnionym licencjom.
Połącz wersję papierową i cyfrową
Jedna publikacja może mieć egzemplarze fizyczne oraz powiązany obiekt cyfrowy. Wspólna ścieżka wyszukiwania pozwala czytelnikowi zauważyć obie możliwości. Status powinien jasno pokazać, czy chodzi o odbiór książki, czy o otwarcie pliku.
LibraSystem łączy katalog z obiektami biblioteki cyfrowej. Czytelnik może przejść od opisu do dostępnej treści, a biblioteka określa ograniczenia dostępu. Przy licencjonowanych materiałach znaczenie mają także czas korzystania i liczba równoczesnych użytkowników.
Przygotuj materiał przed udostępnieniem
Zbierz plik, opis, informację o prawach i oczekiwanym sposobie dostępu. Sprawdź kolejność stron, czytelność obrazu oraz kompletność. Jeśli skan ma być przeszukiwany, uwzględnij rozpoznanie tekstu i kontrolę błędów OCR.
Następnie przetestuj materiał z perspektywy właściwego odbiorcy: gościa, zalogowanego czytelnika albo osoby w sieci placówki. Zwróć uwagę na działanie czytnika i dostępność dokumentu. Sam czytelny opis w OPAC nie naprawia niedostępnego pliku.
Wybierz punkt startu według potrzeb
Jeśli celem jest pokazanie posiadanych książek i obsługa zamówień, zacznij od katalogu online. Jeżeli biblioteka chce udostępniać regionalne skany, e-prasę lub audio, dopisz wymagania biblioteki cyfrowej oraz przygotowania materiałów.
Przy wycenie podaj rodzaje i rozmiar plików, sposób ich opracowania oraz planowane grupy odbiorców. Pozwoli to ustalić przestrzeń, konfigurację dostępu i przebieg publikowania bez mieszania obu obszarów.
Krok po kroku
Zaplanuj udostępnienie regionalnego czasopisma
Ustal oczekiwany rezultat
Zdecyduj, czy katalog ma jedynie wskazać papierowe numery, czy umożliwić czytanie skanów. Dla treści cyfrowej określ grupy odbiorców i posiadany zakres praw do udostępniania.
Przygotuj opis i pliki
Sprawdź kompletność numerów, kolejność stron oraz powiązanie pliku z właściwym opisem. Jeśli planujesz wyszukiwanie w treści, uwzględnij OCR i kontrolę rozpoznanego tekstu.
Sprawdź drogę czytelnika
Wyszukaj numer w katalogu, otwórz kartę i przejdź do treści. Zweryfikuj także komunikat dla osoby bez dostępu, aby wiedziała, dlaczego nie może skorzystać z publikacji.
Pytania i odpowiedzi
Warto wiedzieć
Czy każdy rekord w OPAC musi mieć plik?
Nie. Katalog może opisywać wyłącznie egzemplarze fizyczne. Plik pojawia się wtedy, gdy biblioteka udostępnia powiązaną treść cyfrową.
Czy dodanie skanu oznacza dostęp dla wszystkich?
Nie. Zasady dostępu określa biblioteka zgodnie z zakresem praw i licencji. Materiał może być publiczny, ograniczony do kont lub dostępny tylko na miejscu.
Czy OCR jest tym samym co digitalizacja?
OCR rozpoznaje tekst w obrazie. Przygotowanie publikacji obejmuje również pozyskanie i sprawdzenie pliku, opis, prawa oraz konfigurację dostępu.
Porozmawiajmy o Twojej bibliotecePokaż nam potrzeby.
Poznaj bibliotekę cyfrową LibraSystemPokaż nam potrzeby.
My pokażemy możliwości.
Przejdziemy przez scenariusze ważne dla Twojej placówki i ustalimy zakres dalszej rozmowy.